یکی از حاشیههای سیاسی و مخرب سرمایه اجتماعی در ایام تعطیلات نوروزی، خبر مسافرت معاون پارلمانی ریاست جمهوری به قطب جنوب بود که برخی سعی داشتند با دروغ خواندن مقصد سفر و همچنین خصوصی قلمداد کردن آن این اقدام ناموجه را توجیه کنند و برخی دیگر هم با الصاق سابقه سفرهای قبل از مسئولیت در دولت چهاردهم به این سفر، به بزرگنمایی ابعاد آن میپرداختند تا اینکه آقای پزشکیان بلافاصله پس از بازگشت آقای معاون از این مسافرت پرحاشیه، به صراحت اعلام کرد «در این ایام پس از بررسی خبر، قطعی شد که در نوروز در سفر تفریحی قطب جنوب بودید. در دولتی که مفتخر به اقتدا به مولای متقیان است و در شرایطی که در کشورمان، فشارهای اقتصادی به مردم زیاد و محرومان بیشمارند، سفر تفریحی مسئولان رسمی حتی با هزینههای شخصی قابل دفاع و توجیهپذیر نبوده و با معیارهای سادهزیستی مسئولان سازگار نیست.»
همچنین ایشان با عبور از تعارفات متداول، تصریح کرد «دوستی دیرین و همکاری و خدمات شما در معاونت پارلمانی، مانع آن نیست که پایبندی به صداقت، عدالت و وعدهای که به مردم دادیم، مقدم داشته شود؛ بنابراین از ادامه همکاری با شما در دولت چهاردهم معذوریم».
این اقدام آقای پزشکیان یعنی عزل معاون پارلمانی را میتوان الگویی از تصمیم و رفتار حکیمانه، بهنگام همراه با صداقت و صراحت و منطبق با حکمرانی اسلامی دانست که باید مورد تقدیر قرار گیرد.
در این عزل بهنگام و شجاعانه چند ویژگی وجود دارد که به آن ارزش و اعتبار اعتمادساز میدهد که میتواند در ترمیم و بازسازی سرمایه اجتماعی کارایی داشته باشد. ویژگیهایی چون؛
۱- شیوه برخورد: با فردی که شعارها و ادعاهای انتخاباتی رئیس دولت چهاردهم و همچنین سادهزیستی مورد انتظار از مسئولان حکومتی را نقض کرده، عزل با قاطعیت و بلافاصله انجام شده است و این اقدام به سمت مماشات و طراحی استعفای آبرومند یا برکناری آبرومندانه و در مرور زمان نرفته است. چنین شیوهای باید علیه تمامی کسانی که از ضوابط و شایستگیهای مسئولیتی عدول میکنند و موجب رنجش خاطر مردم و ضربه به سرمایه اجتماعی حاکمیت میشوند، به کار گرفته شود.
۲- پیام برکناری: در متن مرتبط به علت برکناری به مغایرت این سفر خارجی پرهزینه با صداقت، عدالت و ناهمسویی با مردمی که مشکل دارند، تصریح شده و لذا این پیام را به مسئولان میدهد که لازم است در دولتی که ادعای اقتدا به مولای متقیان علی (ع) را دارد، باید به این اصول پایبند باشند و عدم پایبندی به معنای از دست دادن صلاحیت برای ادامه مسئولیت میباشد.
۳- تقدم مصالح و منافع نظام بر منافع شخصی و گروهی: اشاره رئیسجمهور به سابقه دوستی دیرین و خدمات فرد عزل شده در معاونت پارلمانی و در عین حال معذور بودن از پذیرش ادامه همکاری وی با رفتاری مغایر با صداقت، عدالت و وعدههای داده شده به مردم، نشاندهنده تقدم مصالح نظام و حکمرانی بر رفاقتها و دوستی و کنار گذاشتن روابط به نفع شایستگیها و ضوابط است.
با توجه به نکات مورد اشاره در بالا، این تصمیم و اقدام رئیس محترم جمهور را باید به عنوان یک الگوی حکیمانه و منطبق بر حکمرانی صحیح اسلامی دانست که مبتنی بر سلامت و صداقت آقای پزشکیان بوده است. وجود چنین صداقتی را که رهبر حکیم و فرزانه چندین بار مورد تأکید قرار دادهاند، با این اقدام شجاعانه و به دور از تعارفات معمول ایشان میتوان باور کرد و به کارکرد مؤثر آن امیدوار بود.